Oezbekistan: het hart van de zijderoute

Vier argumenten komen bij vrijwel iedere reiziger terug. Het eerste is de toegang: Nederlanders en Belgen reizen tot 30 dagen visumvrij, zonder aanvraag vooraf en zonder kosten. Het tweede is het reizen zelf. De sneltrein verbindt Tasjkent, Samarkand, Boechara en Chiva in etappes van twee tot vier uur, zodat er weinig dagen opgaan aan verplaatsen. Het derde is het prijsniveau: eten, vervoer en overnachten liggen fors onder dat van Europa, waardoor een reis met comfort hier kost wat elders een zuinige stedentrip kost. Het vierde is de rust bij de monumenten — buiten de drukke weekenden loop je het Registan of de Kalon-moskee binnen zonder rij. Daar komt de gastvrijheid bij: in de trein of de chaikhana word je regelmatig aangesproken, krijg je thee aangeboden en word je soms mee naar huis gevraagd.

Wat het niet is: een strandbestemming. Nachtleven stelt buiten Tasjkent weinig voor, en in juli en augustus loopt de temperatuur in Boechara en Chiva boven de 40 graden — dan verschuift je dag naar de vroege ochtend en de avond.

Met zeven dagen doe je Tasjkent, Samarkand en Boechara op tempo: twee volle dagen per stad, de treinreizen ertussenin. Chiva laat je dan liggen, want dat ligt ruim 400 kilometer verder westwaarts.

Bij tien dagen past Chiva er wel bij, met de nachttrein of een binnenlandse vlucht als schakel. Voor een eerste bezoek is dat de verstandigste lengte.

Met veertien dagen zakt het tempo en kun je de omgeving meenemen: een joertkamp in de Kyzylkum-woestijn en de leemvestingen van Chorezm ten noorden van Chiva.

Wie drie weken heeft, kan het hele land aan, inclusief de Fergana-vallei en de lange rit naar Noekoes en het Aralmeer.