Tasjkent

Vrijwel elke reis begint en eindigt in Tasjkent, en dat is geen straf. De hoofdstad werd na de aardbeving van 1966 grotendeels herbouwd als sovjet-modelstad: brede lanen, fonteinen, parken en monumentale architectuur. Daar tussendoor vind je eeuwenoude wijken, de grootste bazaar van het land en een eetcultuur die nergens in Oezbekistan zo veelzijdig is. Eén à twee dagen volstaan.

Van zijderoute-oase tot herbouwde hoofdstad

Tasjkent begon als oasestad aan de rivier de Chirchik, op de noordelijke aftakking van de zijderoute richting de steppe. In 1219 werd de stad door de legers van Dzjengis Khan verwoest, waarna ze zich rond bazaars en mahalla's opnieuw opbouwde. In 1865 namen Russische troepen Tasjkent in en verrees naast de oude stad een Europese nieuwe stad, met stervormige lanen, kazernes en kerken, gescheiden door het kanaal. Op 26 april 1966 vaagde een aardbeving het centrum weg: relatief weinig doden, maar honderdduizenden mensen dakloos. Bouwploegen uit alle sovjetrepublieken herbouwden de stad in ruim tien jaar en gaven haar de brede boulevards, ruime pleinen en modernistische betonnen gebouwen die het straatbeeld nog bepalen. Daar komen de laatste jaren glazen torens en nieuwe parken bij. Meer daarover bij sovjet-erfgoed in Oezbekistan.

Zo ligt de stad

Tasjkent is groot en laag gebouwd; tussen de bezienswaardigheden zit eerder een paar kilometer dan een paar straten. Vier gebieden helpen je oriënteren:

• De oude stad (noordwesten) — rond de Chorsu-bazaar en het Hazrati Imam-complex, met lage mahalla-straatjes.
• Het sovjetcentrum — tussen het Amir Timoer-plein en het Mustaqillik-plein, met theaters, musea en parken langs brede lanen.
• Tashkent City — het zakendistrict met torens, hotels en een park, direct achter het centrum.
• De zuidkant — het treinstation, de luchthaven en de woonwijken daaromheen.

De metro is je kompas: de lijnen kruisen elkaar in het centrum, rijden om de paar minuten en brengen je voor een paar duizend som van de ene wijk naar de andere. Bovengronds sta je in de spits stil.

Bezienswaardigheden

• Chorsu-bazaar — de groene koepel herbergt bergen specerijen, gedroogd fruit, kazen en de beste kijkjes in het dagelijks leven.
• De metro — stations als Kosmonavtlar en Alisher Navoi zijn ondergrondse paleizen; fotograferen mag tegenwoordig gewoon.
• Hazrati Imam-complex — religieus hart van de stad, met een van de oudste korans ter wereld (de Koran van Oethman).
• Museum voor Toegepaste Kunst — suzani, keramiek en houtsnijwerk in een prachtig gedecoreerd koopmanshuis.
• Magic City & Tashkent City Park — het nieuwe, glimmende Tasjkent, 's avonds compleet met lichtshows.

Eén dag en twee dagen Tasjkent

Dag 1

Begin vroeg op de Chorsu-bazaar, wanneer de brood- en meloenverkopers uitpakken, en loop door naar het Hazrati Imam-complex met de Koran van Oethman. Neem daarna de metro terug naar het centrum en stap onderweg uit bij Kosmonavtlar en Alisher Navoi. Lunch plov voor een uur of twee, want daarna is de ketel leeg. Vul de middag met het Museum voor Toegepaste Kunst en sluit af op het Mustaqillik-plein.

Dag 2

De tweede dag ga je de diepte in op wat je interesseert: de musea, de sovjetarchitectuur rond het Hotel Uzbekistan en de tv-toren, of het nieuwe Tashkent City met zijn park en fonteinen. Reis je 's avonds door, gebruik dan de ochtend voor souvenirs op de bazaar en de middag voor een lang diner in een van de restaurants. Blijf je langer, dan is dit de dag voor een dagtrip de bergen in.

Je eerste dag in Oezbekistan

Vanaf de luchthaven ben je met een taxi-app (Yandex Go) in twintig minuten in het centrum; spreek nooit een prijs af zonder meter of app. Vanuit Tasjkent vertrekken de sneltreinen naar Samarkand en Boechara en de treinen door de bergtunnel naar de Fergana-vallei. Pin bij aankomst som bij een geldautomaat op de luchthaven en regel meteen een lokale simkaart.

Werk in je eerste uren deze lijst af, dan heb je de rest van de reis rust:

• Pin som op de luchthaven — de automaten in de aankomsthal werken met buitenlandse pinpassen; wissel niet op straat. Zie geld en valuta.
• Regel een simkaart — met je paspoort, in de aankomsthal of in een winkel in de stad; databundels kosten een paar euro. Zie simkaart en internet.
• Installeer Yandex Go — taxi's met een prijs vooraf, veruit het handigst bij deze afstanden.
• Controleer je treintickets — de sneltreinen zitten in het hoogseizoen weken vooruit vol; zie treintickets boeken.
• Bewaar je registratiebewijzen — elk hotel geeft een strookje per nacht; houd ze bij elkaar tot je uitreist. Zie registratie.

Dagtrips en verder reizen

Op anderhalf uur rijden liggen de bergen van Chimgan en het Charvak-stuwmeer — een verfrissende dagtrip in de zomer. Wie ambachten wil zien, neemt de trein naar Kokand en Margilan. Alle opties staan bij elkaar in de gids met dagtrips vanuit Tasjkent.

Die treinen kruipen door de Kamchik-tunnel onder de bergpas door en zetten je in een uur of vijf in de Fergana-vallei, waar Kokand, Margilan en het keramiekdorp Risjtan op een rij liggen. Westwaarts doet de sneltrein er ruim twee uur over naar Samarkand: kort genoeg voor een lange dagtrip, maar prettiger met een overnachting. Reistijden per traject staan bij vervoer in Oezbekistan.