Street food in Oezbekistan

Het beste eten van Oezbekistan staat zelden op een menukaart. Het komt uit een tandoor aan een kruispunt, van een mangal onder een afdak, of uit een pan achter in de eetstraat van een bazaar. Elke grote markt heeft een eetgedeelte dat als foodcourt functioneert: rijen kraampjes met elk één specialiteit, lange tafels ertussen en thee die je erbij krijgt. Voor weinig geld eet je daar beter dan in de meeste restaurants rond de monumenten.

Wat je tegenkomt

Snack	Wat het is	Ordegrootte
Samsa	Pasteitje met lam of pompoen uit de tandoor, gloeiend heet. Zie samsa.	6.000–12.000 som
Non	Rond brood uit de tandoor, per stuk gekocht bij de broodrij.	3.000–8.000 som
Shashlik	Spiesen van de houtskool, per stuk. Zie shashlik.	15.000–30.000 som
Lagman	Handgetrokken noedels in bouillon of gewokt.	25.000–40.000 som
Chuchvara	Kleine dumplings in heldere bouillon, met peper en azijn.	20.000–30.000 som
Sho'rva	Krachtige lamssoep met aardappel, wortel en kikkererwt. Ontbijt van de markt.	20.000–30.000 som
Hasip	Worst van gehakt en rijst in darm, in plakken met bouillon geserveerd.	20.000–35.000 som
Kazy	Paardenworst, in dunne plakjes; wordt vaak bij plov gelegd.	per 100 gram
Hotdog en shaurma	De Sovjet- en Turkse erfenis: broodje worst met veel saus, of gyros-achtige rolletjes. Bij bushaltes en studentenbuurten.	12.000–25.000 som
Gebakken vis	Karper of forel uit de pan, bij Aydarkul en het Charvak-stuwmeer bij Chimgan.	40.000–80.000 som
Maïs en kikkererwten	Gekookte maïskolven in de zomer, gepofte kikkererwten (nokhat) in papieren zakjes.	5.000–15.000 som
Kurt	Gezouten gedroogde yoghurtballetjes. Een verworven smaak.	per stuk, enkele duizenden
Morojenoye	Roomijs uit de Sovjettraditie, in bekertjes of hoorntjes.	5.000–15.000 som
Verse sappen	Granaatappel in het najaar, verder abrikoos, perzik en druif.	15.000–30.000 som
Kvas	Licht gefermenteerde broodrank uit gele tankwagens, alleen in de zomer.	3.000–8.000 som
Gefrituurde deegballen	Bolletjes deeg uit de olie (boorsok en varianten), zoet of hartig, per zak.	10.000–20.000 som

Hygiëne: de praktische regels

De meeste reizigers komen zonder problemen door Oezbekistan, en juist het straatvoedsel is vaak veiliger dan een halfvol restaurant, omdat de doorloop hoog is en alles vers wordt bereid. Houd deze regels aan:

• Kies drukte. Een kraam met een rij verkoopt zijn voorraad binnen een uur; een verlaten kraam heeft alles al uren staan.
• Eet wat heet uit de pan, de tandoor of van de kolen komt en niet uit een bak onder een lamp.
• Wees terughoudend met voorgesneden fruit, rauwe salades en room bij warm weer, zeker later op de dag.
• Drink flessenwater en controleer of de dop verzegeld is. Geen ijsblokjes bij twijfel.
• Neem handgel mee. Aan bazaarkraampjes is water niet vanzelfsprekend, en je eet veel met je handen.
• Bouw op. Begin de eerste dagen met gebakken en gekookt eten en breid daarna uit. Zie ook gezondheid en vaccinaties.

Het tijdstip telt evenveel als de plek. Sho'rva en hasip zijn een ochtendzaak; samsa en brood komen in golven uit de tandoor en zijn 's ochtends het verst; plov eet je tussen twaalf en twee; shashlik hoort bij de avond. Wie om zes uur 's avonds nog samsa koopt van een stapel, krijgt wat er over is.

Per stad

• Tasjkent — de Chorsu-bazaar onder de blauwe koepel is de klassieker: boven vlees en zuivel, buitenom de brood- en samsarijen, in de eetstraat lagman, manti en sho'rva. Voor plov is het Besh Qozon-centrum bij de tv-toren het bekendste adres.
• Samarkand — de Siyob-bazaar naast de Bibi-Khanum-moskee, met de beste broodrij van het land, bergen gedroogd fruit en samsa-tandoors langs de rand.
• Boechara — de centrale bazaar bij de Kalon en de kraampjes rond Lyab-i Hauz; op het plein zelf betaal je toeristenprijzen, een straat verder niet meer.
• Fergana-vallei — de Kumtepa-bazaar bij Margilan, op donderdag en zondag het drukst, is een van de meest ongepolijste markten van het land en het beste adres voor plov en lagman.

Bestellen zonder de taal

Wijzen werkt. Loop langs de kraampjes, kijk wat er gemaakt wordt, wijs aan en houd één of twee vingers op voor het aantal. Getallen kun je met je telefoon laten zien; verkopers tikken de prijs zelf in op een rekenmachine als je het niet begrijpt. Handige woorden: bitta (één), ikkita (twee), qancha? (hoeveel?) en rahmat (dank u). Betaal contant en met kleine biljetten, want wisselgeld is niet altijd voorhanden. Meer over de taal lees je bij taal in Oezbekistan; het overzicht van alle gerechten staat op de hub eten en drinken in Oezbekistan.