Feestdagen in Oezbekistan

Oezbekistan combineert nationale gedenkdagen, restanten van de Sovjetkalender en twee islamitische feesten. Voor reizigers is de praktische vraag steeds dezelfde: wat is er dicht? Het korte antwoord is dat banken, kantoren en overheidsdiensten sluiten, terwijl monumenten, bazaars, restaurants en treinen gewoon doordraaien. Alleen de drukte verandert — en die kan flink zijn.

Vaste feestdagen

Datum	Dag	Wat je merkt
1 januari	Nieuwjaarsdag	Grootste wereldlijke feest; kerstbomen en Ded Moroz, alles gesloten op 1 januari
14 januari	Dag van de Verdedigers van het Vaderland	Militaire ceremonies, vrije dag
8 maart	Internationale Vrouwendag	Bloemenkramen overal, restaurants vol, vrije dag
21 maart	Navruz	Lentefeest met sumalak en volksspelen; zie Navruz
9 mei	Dag van Herinnering en Eer	Kranslegging, veel ouderen met onderscheidingen
1 september	Onafhankelijkheidsdag	Grote shows, versierde straten, vuurwerk in Tasjkent
1 oktober	Dag van de Leraren en Mentoren	Scholen dicht, verder normale dag
8 december	Grondwetdag	Vrije dag, rustig

Valt een vrije dag in het weekend, dan wordt hij doorgaans verschoven naar de eerstvolgende werkdag. Rond 1 september en Navruz worden vrije dagen soms aan elkaar geplakt tot een lang weekend.

Islamitische feesten

Twee religieuze feesten zijn officiële vrije dagen. Beide volgen de maankalender en schuiven daardoor elk jaar ongeveer elf dagen naar voren ten opzichte van onze kalender.

• Ramazon Hayit (Eid al-Fitr) — het einde van de vastenmaand. Families bezoeken elkaar en de graven van hun voorouders; er wordt uitgebreid gekookt.
• Kurban Hayit (Eid al-Adha) — het offerfeest, ruim twee maanden later. Vlees wordt gedeeld met buren en armen; op het platteland is dit een grote dag.

Beide dagen zijn rustig op straat en druk in de huizen. Musea en monumenten blijven open, treinen rijden vol. Achtergrond over de rol van religie staat bij islam in Oezbekistan.

Reizen tijdens de ramadan

De vastenmaand (Ramazon) duurt een maand en verschuift eveneens jaarlijks. Oezbekistan is seculier: restaurants en cafés blijven overdag gewoon open, ook buiten de toeristische centra, en niemand verwacht van jou dat je meevast. Wel is het netjes om op het platteland niet demonstratief te eten, drinken of roken op straat. Het mooiste moment is de iftar bij zonsondergang: de bazaars zijn dan een uur lang stampvol, waarna de straten leeg zijn en iedereen aan tafel zit. Word je uitgenodigd, ga mee — zie gastvrijheid.

Bruiloftsseizoen

Geen feestdag, maar wel merkbaar: van eind augustus tot november is het bruiloftsseizoen. Restaurantzalen worden dan hele avonden afgehuurd, karavanen getoeter trekken door de stad en bruidsparen laten zich fotograferen bij de bekende monumenten. Wil je in het najaar in een populaire zaak eten, reserveer dan; zie restaurants in Samarkand.

Wat betekent dit voor je planning?

• Wissel geld en regel bankzaken vooraf — banken zijn op vrije dagen dicht, geldautomaten werken wel; zie geld en valuta.
• Boek treinen en hotels ruim vooruit rond Navruz, 1 september en de beide Hayit-feesten.
• Monumenten en bazaars blijven open, maar zijn drukker en soms met aangepaste tijden.
• Controleer de exacte data van de islamitische feesten voor jouw reisjaar — die worden pas kort van tevoren definitief vastgesteld.